
Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή
Οι Άγγελος και Νίκη Γουλανδρή υπήρξαν από τους σημαντικότερους οραματιστές της σύγχρονης Ελλάδας στον τομέα της περιβαλλοντικής προστασίας και της οικολογικής συνείδησης. Με το έργο και την προσφορά τους, άνοιξαν νέους δρόμους στη μελέτη της φύσης, τη διαφύλαξη της βιοποικιλότητας και τη σύνδεση της επιστήμης με τον πολιτισμό. Το Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας που ίδρυσαν το 1964, φέρει ανεξίτηλα τη σφραγίδα τους: ένας ζωντανός οργανισμός γνώσης, έρευνας και εκπαίδευσης, που εμπνέει μέχρι σήμερα χιλιάδες επισκέπτες κάθε ηλικίας.
Ο Άγγελος και η Νίκη Γουλανδρή είχαν ένα όραμα: να δημιουργήσουν έναν χώρο έρευνας και προστασίας της ελληνικής φύσης. Έτσι ίδρυσαν το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας, ένα μέρος όπου η αγάπη για τη φύση συναντούσε την επιστημονική περιέργεια.
Στόχος τους ήταν να ενισχύσουν την εθνική συνείδηση για την προστασία του φυσικού πλούτου και να εμφυσήσουν στους νέους την αξία της ισορροπίας ανάμεσα στον άνθρωπο και το περιβάλλον. Αρχικά λειτούργησε ως Βοτανικό Μουσείο, και το 1977 επεκτάθηκε στη ζωολογία, παλαιοντολογία και γεωλογία, μετονομαζόμενο σε Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας. Οι πρώτοι εκθεσιακοί χώροι εγκαινιάστηκαν μετά από δέκα χρόνια συλλογής και έρευνας, συνδυάζοντας την επιστημονική ακρίβεια με την εκπαιδευτική προσέγγιση.
Το 1983, το Μουσείο απέκτησε το κτήμα «Σπαρόζα» στην Παιανία, 17,5 στρεμμάτων, το οποίο μετατράπηκε σε παράδειγμα οικολογικής μεσογειακής κηπουρικής. Από το 1994 φιλοξενεί τη Mediterranean Garden Society, προσφέροντας γνώσεις και έμπνευση σε όσους ενδιαφέρονται για τη χλωρίδα και τον σχεδιασμό κήπων.
Το 1991 δημιουργήθηκε το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων – Υγροτόπων στη Θεσσαλονίκη, για την καταγραφή και προστασία των υγροτόπων και την ανάπτυξη στρατηγικών αειφορικής διαχείρισης. Στη συνέχεια, το Μουσείο ίδρυσε το Κέντρο Περιβαλλοντικής Έρευνας και Εκπαίδευσης – ΓΑΙΑ, ολοκληρωμένο το 2000, συνδέοντας ελληνική μυθολογία, φιλοσοφία και επιστήμη σε έναν σύγχρονο χώρο έρευνας και εκπαίδευσης.
Στην Κρήτη, το Μουσείο αναστήλωσε το Τέμενος Μασταμπά στο Ρέθυμνο, φιλοξενώντας παλαιοντολογικές και γεωλογικές συλλογές που αναδεικνύουν τη γεωφυσική εξέλιξη του νησιού και τη μοναδικότητά του.
Τον Απρίλιο του 2024, η Βουλή των Ελλήνων ανακήρυξε το Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας σε Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Ελλάδος μέσω του άρθρου 38 του Νόμου 5106/2024.

